Thuế Cá Nhân

Ưu Đãi Thuế Phần Mềm 2026: Cơ Hội Vàng Cho Doanh Nghiệp

Published on Tháng 3 1, 2026 by Admin

Năm 2026 hứa hẹn mang đến nhiều thay đổi trong chính sách thuế, đặc biệt là đối với ngành công nghiệp phần mềm. Nhà nước luôn khuyến khích các doanh nghiệp phần mềm phát triển mạnh mẽ. Lý do là vì ngành này đóng vai trò then chốt trong công cuộc chuyển đổi số quốc gia. Do đó, các ưu đãi thuế dành cho lĩnh vực này ngày càng được quan tâm. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về các ưu đãi thuế phần mềm sắp tới. Chúng tôi sẽ tập trung vào các quy định có hiệu lực từ năm 2026. Đồng thời, bài viết cũng nhấn mạnh những lưu ý quan trọng cho các chủ doanh nghiệp phần mềm. Những lưu ý này sẽ giúp bạn tận dụng tối đa các chính sách hỗ trợ.

Tổng quan về Ưu đãi Thuế cho Doanh nghiệp Phần mềm

Chính phủ Việt Nam luôn coi trọng vai trò của ngành công nghiệp phần mềm. Đây là một trong những lĩnh vực được ưu tiên phát triển. Ngành phần mềm góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Nó cũng thúc đẩy quá trình chuyển đổi số mạnh mẽ. Theo định hướng hoàn thiện pháp luật thuế giai đoạn 2026-2030, các ưu đãi thuế cho ngành phần mềm sẽ tiếp tục được duy trì. Tuy nhiên, việc áp dụng sẽ có sự chọn lọc hơn. Sự chọn lọc này dựa trên bản chất hoạt động và giá trị gia tăng thực tế của doanh nghiệp.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa áp dụng hoặc áp dụng chưa đầy đủ các quy định về ưu đãi thuế. Từ năm 2026, quản lý thuế ngày càng số hóa và chặt chẽ hơn. Điều này có nghĩa là rủi ro trong quá trình thanh tra, kiểm toán sẽ tăng lên. Vì vậy, việc nắm vững các quy định là vô cùng cần thiết.

Cơ sở Pháp lý cho Ưu đãi Thuế Phần mềm

Các quy định về ưu đãi thuế cho doanh nghiệp sản xuất phần mềm được nêu rõ trong nhiều văn bản pháp luật. Các văn bản này bao gồm:

Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp số 14/2008/QH12 và các văn bản sửa đổi, bổ sung.
Nghị định số 218/2013/ND-CP hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.
Thông tư số 78/2014/TT-BTC và Thông tư số 96/2015/TT-BTC hướng dẫn về thuế thu nhập doanh nghiệp.
Luật Thuế giá trị gia tăng số 13/2008/QH12 và các văn bản sửa đổi, bổ sung.
Luật Công nghệ thông tin số 67/2006/QH11.
Nghị định số 154/2013/ND-CP về ngành công nghệ thông tin.

Ngoài ra, Nghị định số 20/2026/ND-CP ban hành ngày 15 tháng 1 năm 2026 cũng cung cấp các quy định chi tiết. Nghị định này tập trung vào các cơ chế đặc biệt nhằm thúc đẩy phát triển khu vực kinh tế tư nhân. Trong đó có các quy định về hỗ trợ thuế.

Ưu đãi về Thuế Thu nhập Doanh nghiệp (TNDN)

Các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất phần mềm được hưởng nhiều ưu đãi về thuế TNDN. Cụ thể:

1. Thuế suất ưu đãi

Thu nhập từ hoạt động sản xuất phần mềm được áp dụng thuế suất TNDN ưu đãi là 10%. Thời gian áp dụng ưu đãi này là 15 năm. Thời gian được tính liên tục từ năm đầu tiên doanh nghiệp có doanh thu.

Tuy nhiên, từ năm 2026, cơ quan thuế có thể sẽ tăng cường kiểm tra. Họ sẽ xem xét kỹ lưỡng các điều kiện để hưởng thuế suất ưu đãi. Đặc biệt là những doanh nghiệp đăng ký sản xuất phần mềm nhưng thực tế hoạt động chủ yếu là dịch vụ.

2. Miễn, giảm thuế TNDN

Các doanh nghiệp sản xuất phần mềm còn có thể được hưởng:

Miễn thuế TNDN trong 4 năm đầu.
Giảm 50% số thuế TNDN phải nộp trong 9 năm tiếp theo.

Tổng thời gian ưu đãi có thể lên tới 19 năm. Điều này phụ thuộc vào việc đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định pháp luật. Từ năm 2026, việc xác định đúng thời điểm bắt đầu được miễn, giảm thuế. Đồng thời, xác định đúng phạm vi thu nhập được ưu đãi sẽ là trọng tâm trong các cuộc kiểm toán thuế.

3. Điều kiện để hưởng ưu đãi thuế TNDN

Để đủ điều kiện hưởng các ưu đãi về thuế TNDN, doanh nghiệp cần đáp ứng các yêu cầu sau:

Được xác định là doanh nghiệp sản xuất phần mềm theo quy định pháp luật.
Phát sinh thu nhập từ hoạt động sản xuất phần mềm.
Thực hiện hạch toán riêng doanh thu, chi phí và thu nhập từ hoạt động sản xuất phần mềm.

Trong trường hợp không thể hạch toán riêng, thu nhập được ưu đãi sẽ được xác định dựa trên tỷ lệ doanh thu. Việc kế toán minh bạch và nhất quán là yếu tố cực kỳ quan trọng. Đặc biệt là trong bối cảnh quản lý thuế kỹ thuật số từ năm 2026.

Biểu đồ minh họa các giai đoạn ưu đãi thuế cho doanh nghiệp phần mềm.

Chính sách Thuế Giá trị Gia tăng (VAT) đối với Phần mềm

Theo Luật Thuế Giá trị Gia tăng, các sản phẩm phần mềm và dịch vụ phần mềm không thuộc đối tượng chịu thuế VAT. Chính sách này áp dụng cho:

Phần mềm được sản xuất trong nước.
Phần mềm được cung cấp cho các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Định hướng chính sách thuế từ năm 2026 tiếp tục đẩy mạnh phát triển kinh tế số. Việc miễn thuế VAT đối với phần mềm được xem là một công cụ hỗ trợ quan trọng cho ngành công nghệ.

Xu hướng Mới và Rủi ro Cần Lưu ý từ 2026

Thế giới đang chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của Trí tuệ Nhân tạo (AI). AI đang dần định hình lại cách thức phát triển phần mềm. Các công nghệ như “vibe coding” hay “agentic coding” cho phép tạo ra code bằng ngôn ngữ tự nhiên. Điều này làm thay đổi quy trình phát triển phần mềm và kỹ năng cần thiết.

Theo các chuyên gia, việc áp dụng AI có thể ảnh hưởng đến điều kiện hưởng các khoản tín dụng thuế R&D. Cụ thể, AI cần được đánh giá dựa trên các tiêu chí cốt lõi của tín dụng thuế R&D. Đó là mục đích được phép, tính chất công nghệ, loại bỏ sự không chắc chắn và quy trình thử nghiệm. Hơn nữa, các phương pháp phát triển mới có thể tác động đến tính đủ điều kiện. Do đó, các khuôn khổ pháp lý cần được cập nhật để phù hợp với môi trường thay đổi nhanh chóng này.

Do đó, việc hiểu rõ các yêu cầu và chuẩn bị hồ sơ đầy đủ là vô cùng quan trọng. Đặc biệt là khi cơ quan thuế ngày càng chú trọng đến bản chất của hoạt động.

Các Loại Phần mềm và Điều kiện Hưởng Ưu đãi

Việc phân loại phần mềm là yếu tố then chốt để xác định tính đủ điều kiện hưởng tín dụng thuế R&D. Cơ quan thuế thường phân loại phần mềm thành các loại khác nhau. Mỗi loại có yêu cầu riêng biệt:

1. Phần mềm Sử dụng Nội bộ (IUS)

IUS là phần mềm được phát triển để hỗ trợ các chức năng chung và quản trị (G&A) của một doanh nghiệp. Các chức năng này thường bao gồm quản lý tài chính, nhân sự và các dịch vụ hỗ trợ hoạt động hàng ngày. Các quy định của IRS giới hạn chặt chẽ các chức năng G&A này. Do đó, IUS phải đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe hơn.

Cụ thể, IUS phải vượt qua bài kiểm tra “Ngưỡng Đổi mới Cao” (HTI). Bài kiểm tra này yêu cầu phần mềm phải mang tính đổi mới, tiềm ẩn rủi ro kinh tế đáng kể. Đồng thời, nó không thể có sẵn trên thị trường mà không cần sửa đổi.

2. Phần mềm Không sử dụng Nội bộ (Non-IUS)

Non-IUS bao gồm phần mềm được phát triển để bán, cho thuê, cấp phép hoặc tiếp thị cho bên thứ ba. Phần mềm phát triển cho các chức năng không thuộc bộ phận hành chính của doanh nghiệp cũng thuộc loại này. Ưu điểm chính của phân loại này là chỉ cần đáp ứng bài kiểm tra tiêu chuẩn bốn phần để đủ điều kiện.

Các ví dụ bao gồm các chương trình giáo dục, ứng dụng kinh doanh, trò chơi và phần mềm giải trí.

3. Phần mềm Song chức năng (DFS)

Phần mềm song chức năng có thể được sử dụng cho cả mục đích nội bộ và thương mại. Việc phân loại và xác định điều kiện ưu đãi cho DFS có thể phức tạp hơn.

Bài kiểm tra 4 Phần cho Tín dụng Thuế R&D Phần mềm

Để đủ điều kiện nhận tín dụng thuế R&D, hoạt động phát triển phần mềm cần đáp ứng bài kiểm tra bốn phần sau:

Mục đích được phép (Permitted purpose): Hoạt động R&D phải nhằm mục đích tạo ra hoặc cải thiện một quy trình, công thức, phát minh, sáng chế hoặc phần mềm mới.
Tính chất công nghệ (Technological in nature): Hoạt động phải dựa trên các lĩnh vực khoa học cơ bản, kỹ thuật, v.v.
Loại bỏ sự không chắc chắn (Elimination of uncertainty): Hoạt động phải nhằm giải quyết sự không chắc chắn về kỹ thuật, kinh doanh hoặc công nghệ.
Quy trình thử nghiệm (Process of experimentation): Hoạt động phải bao gồm một quy trình thử nghiệm, có thể là thử nghiệm, phân tích, thiết kế, phát triển hoặc kiểm tra.

Việc đáp ứng các tiêu chí này đòi hỏi sự ghi chép chi tiết và minh bạch. Đặc biệt là khi AI ngày càng tham gia sâu vào quy trình phát triển.

FAQ: Những Câu Hỏi Thường Gặp

Doanh nghiệp của tôi có đủ điều kiện nhận ưu đãi thuế phần mềm không?

Để đủ điều kiện, doanh nghiệp cần hoạt động trong lĩnh vực sản xuất phần mềm. Đồng thời, phải đáp ứng các điều kiện về hạch toán và phát sinh thu nhập từ hoạt động này. Các ưu đãi cụ thể sẽ tùy thuộc vào loại hình hoạt động và quy định pháp luật hiện hành.

Thời gian áp dụng ưu đãi thuế TNDN là bao lâu?

Doanh nghiệp sản xuất phần mềm thường được hưởng thuế suất ưu đãi 10% trong 15 năm. Ngoài ra, có thể có thêm 4 năm miễn thuế và 9 năm giảm 50% thuế. Tổng thời gian ưu đãi có thể lên tới 19 năm.

AI có ảnh hưởng đến việc xin tín dụng thuế R&D không?

Có, việc sử dụng AI trong phát triển phần mềm có thể ảnh hưởng đến việc xác định tính đủ điều kiện hưởng tín dụng thuế R&D. Các hoạt động sử dụng AI cần được đánh giá kỹ lưỡng dựa trên các tiêu chí về mục đích, tính chất công nghệ, loại bỏ sự không chắc chắn và quy trình thử nghiệm.

Tôi cần chuẩn bị những gì để chứng minh hoạt động R&D?

Bạn cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu chứng minh hoạt động R&D. Bao gồm kế hoạch dự án, báo cáo tiến độ, kết quả thử nghiệm, và các tài liệu liên quan đến chi phí phát sinh. Việc ghi chép chi tiết và minh bạch là rất quan trọng.

Kết luận

Năm 2026 sẽ là một năm quan trọng đối với các doanh nghiệp phần mềm tại Việt Nam. Các chính sách ưu đãi thuế tiếp tục là động lực quan trọng. Tuy nhiên, việc áp dụng các quy định mới và xu hướng công nghệ như AI đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Các chủ doanh nghiệp cần nắm vững các quy định pháp lý. Đồng thời, cần chủ động cập nhật kiến thức để tận dụng tối đa các lợi ích. Việc này không chỉ giúp tối ưu hóa nghĩa vụ thuế mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Nếu bạn đang hoạt động trong lĩnh vực phần mềm, hãy xem xét việc tham khảo ý kiến chuyên gia thuế. Họ có thể giúp bạn xây dựng chiến lược thuế hiệu quả nhất. Việc này cũng giúp đảm bảo tuân thủ đầy đủ các quy định.