Thuế Expat Mỹ: Tránh Đánh Thuế Hai Lần Cho Freelancer

Là một freelancer người Mỹ sống tại Việt Nam, việc quản lý thuế có thể rất phức tạp. Bạn vừa phải tuân thủ luật thuế của Mỹ, vừa phải thực hiện nghĩa vụ với cơ quan thuế Việt Nam. Điều này dẫn đến một lo ngại lớn: bị đánh thuế hai lần trên cùng một khoản thu nhập.

Tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể tránh được gánh nặng này. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn các công cụ và chiến lược chính để xử lý vấn đề thuế kép. Do đó, bạn có thể tập trung vào công việc của mình mà không phải lo lắng về các rắc rối pháp lý.

Hiểu Về Nghĩa Vụ Thuế Kép của Freelancer Mỹ

Vấn đề cốt lõi đến từ hai hệ thống thuế khác nhau. Mỗi hệ thống có quy tắc riêng để xác định ai phải nộp thuế.

Đầu tiên, Hoa Kỳ áp dụng hệ thống thuế dựa trên quốc tịch. Điều này có nghĩa là mọi công dân Mỹ đều phải khai báo thu nhập toàn cầu cho Sở Thuế vụ (IRS). Nghĩa vụ này không thay đổi dù bạn sống ở bất kỳ đâu trên thế giới. Vì vậy, ngay cả khi sống ở Việt Nam, bạn vẫn phải nộp tờ khai thuế Mỹ hàng năm.

Mặt khác, Việt Nam áp dụng hệ thống thuế dựa trên cư trú. Nếu bạn được coi là một cư dân thuế tại Việt Nam, bạn phải nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cho các khoản thu nhập kiếm được tại đây. Thông thường, bạn sẽ trở thành cư dân thuế nếu sống ở Việt Nam từ 183 ngày trở lên trong một năm dương lịch.

Tóm lại, bạn có nghĩa vụ khai thuế ở cả hai quốc gia. Tuy nhiên, khai thuế không có nghĩa là bạn phải trả thuế hai lần. Có những cơ chế đặc biệt để giải quyết vấn đề này.

Công Cụ Chính để Tránh Đánh Thuế Hai Lần

IRS cung cấp các công cụ mạnh mẽ để giảm bớt hoặc loại bỏ gánh nặng thuế cho người Mỹ ở nước ngoài. Đối với freelancer, hai công cụ quan trọng nhất là Miễn trừ Thu nhập Kiếm được ở Nước ngoài (FEIE) và Tín dụng Thuế Nước ngoài (FTC).

Miễn Trừ Thu Nhập Kiếm Được Ở Nước Ngoài (FEIE)

FEIE cho phép bạn miễn một phần đáng kể thu nhập kiếm được ở nước ngoài khỏi thuế thu nhập của Mỹ. Khoản miễn trừ này được điều chỉnh hàng năm theo lạm phát. Ví dụ, cho năm thuế 2023, bạn có thể miễn trừ tới 120,000 USD.

Tuy nhiên, để đủ điều kiện, bạn phải đáp ứng hai bài kiểm tra chính:

• Bài kiểm tra Hiện diện Thực tế (Physical Presence Test): Bạn phải có mặt thực tế ở một quốc gia nước ngoài ít nhất 330 ngày trong khoảng thời gian 12 tháng liên tục.
• Bài kiểm tra Cư trú Thiện chí (Bona Fide Residence Test): Bạn phải là một cư dân thực sự của một quốc gia nước ngoài trong một khoảng thời gian không gián đoạn bao gồm toàn bộ một năm thuế.

Đối với freelancer mới đến Việt Nam, Bài kiểm tra Hiện diện Thực tế thường dễ đáp ứng hơn. Hơn nữa, FEIE chỉ áp dụng cho thu nhập kiếm được từ lao động, chẳng hạn như tiền công từ công việc freelance của bạn. Nó không áp dụng cho thu nhập thụ động như lãi suất, cổ tức, hoặc tiền cho thuê.

Bạn có thể tìm hiểu thêm về cách tối ưu Miễn Thuế Thu Nhập Nước Ngoài (FEIE) để đảm bảo bạn tận dụng tối đa lợi ích này.

Tín Dụng Thuế Nước Ngoài (FTC)

FTC là một công cụ mạnh mẽ khác. Thay vì miễn trừ thu nhập, FTC cho phép bạn nhận một khoản tín dụng đô-la-đối-đô-la cho các khoản thuế thu nhập bạn đã trả cho chính phủ Việt Nam. Về cơ bản, nó trực tiếp giảm hóa đơn thuế của bạn tại Mỹ.

Ví dụ, nếu bạn nợ IRS 5,000 USD tiền thuế và đã trả 4,000 USD tiền thuế TNCN tại Việt Nam, bạn có thể sử dụng FTC để giảm nghĩa vụ thuế Mỹ xuống chỉ còn 1,000 USD. Điều này rất hiệu quả trong việc ngăn chặn đánh thuế hai lần.

Ngoài ra, nếu khoản tín dụng của bạn lớn hơn nghĩa vụ thuế Mỹ, bạn có thể chuyển phần tín dụng dư thừa sang các năm sau. Đây là một lợi thế lớn so với FEIE.

Hiệp Định Tránh Đánh Thuế Hai Lần (DTAA)

Hoa Kỳ và Việt Nam đã ký một Hiệp định Tránh Đánh Thuế Hai Lần. Hiệp định này cung cấp một bộ quy tắc để xác định quốc gia nào có quyền đánh thuế đối với các loại thu nhập cụ thể. Nó cũng giúp làm rõ tình trạng cư trú thuế của bạn.

Mặc dù FEIE và FTC là các công cụ chính bạn sẽ sử dụng trên tờ khai thuế Mỹ, DTAA đóng vai trò nền tảng pháp lý. Nó đảm bảo rằng cả hai quốc gia phối hợp để tránh đánh thuế kép và ngăn chặn trốn thuế. Do đó, hiểu rõ các điều khoản của hiệp định là rất quan trọng.

FEIE vs. FTC: Lựa Chọn Nào Tốt Hơn Cho Bạn?

Việc lựa chọn giữa FEIE và FTC phụ thuộc vào tình hình tài chính cá nhân của bạn. Không có câu trả lời duy nhất phù hợp cho tất cả mọi người. Dưới đây là một số yếu tố cần xem xét.

Khi nào nên chọn FEIE?

• Mức thuế ở Việt Nam thấp: Nếu mức thuế TNCN của bạn ở Việt Nam thấp hơn mức thuế của Mỹ, FEIE có thể có lợi hơn.
• Bạn muốn đóng góp vào tài khoản hưu trí Mỹ: Sử dụng FEIE cho phép bạn vẫn có thể đóng góp vào các tài khoản như IRA.
• Thu nhập của bạn dưới ngưỡng miễn trừ: Nếu toàn bộ thu nhập từ freelance của bạn nằm dưới ngưỡng FEIE, đây có thể là lựa chọn đơn giản nhất.

Khi nào nên chọn FTC?

• Mức thuế ở Việt Nam cao: Nếu bạn trả thuế ở Việt Nam với mức cao hơn so với Mỹ, FTC sẽ hiệu quả hơn. Nó cho phép bạn sử dụng toàn bộ số thuế đã trả để bù trừ.
• Bạn muốn tích lũy tín dụng thuế: FTC cho phép bạn chuyển tiếp các khoản tín dụng không sử dụng sang các năm tương lai.
• Thu nhập của bạn vượt xa ngưỡng FEIE: Nếu thu nhập của bạn cao, FTC có thể mang lại lợi ích tiết kiệm thuế lớn hơn.

Quan trọng là, một khi bạn chọn FTC, việc quay trở lại FEIE trong tương lai có thể bị hạn chế. Vì vậy, hãy cân nhắc kỹ lưỡng hoặc tham khảo ý kiến của một chuyên gia thuế.

Các Nghĩa Vụ Thuế Khác Cần Lưu Ý

Việc tránh đánh thuế hai lần trên thu nhập chỉ là một phần của câu chuyện. Là một freelancer Mỹ, bạn còn có các nghĩa vụ báo cáo và nộp thuế khác.

Thuế Tự Doanh (Self-Employment Tax)

Đây là một điểm cực kỳ quan trọng. Cả FEIE và FTC đều không miễn trừ bạn khỏi thuế tự doanh của Mỹ. Khoản thuế này bao gồm các khoản đóng góp cho An sinh Xã hội và Medicare, với mức thuế khoảng 15.3% trên thu nhập ròng.

Vì vậy, ngay cả khi bạn sử dụng FEIE để giảm thuế thu nhập liên bang xuống 0, bạn vẫn phải trả thuế tự doanh trên thu nhập từ công việc freelance của mình. Hãy chắc chắn rằng bạn đã dành dụm đủ tiền để trang trải khoản này.

Báo Cáo Tài Khoản Ngân Hàng Nước Ngoài (FBAR)

Nếu tổng giá trị các tài khoản tài chính của bạn ở nước ngoài (bao gồm tài khoản ngân hàng và đầu tư tại Việt Nam) vượt quá 10,000 USD tại bất kỳ thời điểm nào trong năm, bạn phải nộp Báo cáo Tài khoản Ngân hàng và Tài chính Nước ngoài (FBAR) cho Mạng lưới Thực thi Tội phạm Tài chính (FinCEN). Mẫu đơn này là FinCEN Form 114.

Đây là một yêu cầu báo cáo, không phải là một khoản thuế. Tuy nhiên, các hình phạt cho việc không nộp FBAR là rất nghiêm khắc. Do đó, việc tuân thủ là bắt buộc.

Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)